थोडं मनातील,

आपल्या मराठीत विविध प्रकारचे साहित्य मुबलक प्रमाणात उपलब्ध आहे.तसेच या साहित्यात समाजातील सर्व जातीच्या व्यवसायाच्या ,आर्थिकदृष्ट्या श्रीमंत,गरीब ,मध्यमवर्गीय असा सर्व स्तरातील व्यक्तींच्या जीवनाचे खुबीने चित्रण केलेले आढळते‌. साहित्याचा वैवध्येतेची परंपरा मराठी साहित्यात खुप वर्षापासून आढळते‌. या वैभवशाली  साहित्यातील  एक घटक म्हणजे ज्येष्ठ साहित्यिक व्यंकटेश माडगुळकर यांनी लिसलेला हस्ताचा पाऊस हा कथासंग्रह .नाशिकमधील महत्त्वाचे वाचनालय असलेल्या सार्वजनिक वाचनालय नाशिक अर्थात सावानाच्या पुस्तक संग्राहलायतून मी  हे पुस्तक. मी नुकतेच वाचले.    सुमारे ८ते १० पानी असलेल्या १२कथा या कथा संग्राहात समाविष्ठ करण्यात आलेल्या आहेत.प्रत्येक कथेचे सुत्र ग्रामीण जीवनात अन्याय सहन करणाऱ्या व्यक्तीभोवती गुंफण्यात आले आहे‌. कथेमध्ये आवश्यक त्या ठिकाणी ग्रामीण महाराष्ट्रातील बोलीभाषेचा वापर देखील खुबीने केल्याचा दिसून येते.प्रत्येक कथा उलगडताना पार्श्वभुमीवर जास्त चर्चा लेखकाने केलेली नाही‌.अत्यंत हळुवारपणे मात्र न रेंगाळता सुरवातीच्या अर्ध्या ते एक पानात लेखकाने पा...

सध्या आपल्या मराठीत अनेक नवनविन विषयांवरील अनेक पुस्तके प्रसिद्ध होत आहेत.  महाराष्ट्राच्या शहरी भागातीलच नव्हे  ग्रामीण भागातील छोट्या मोठ्या सर्वच प्रकाशकांकडून ही पुस्तके प्रसिद्ध करण्यात येत आहेत. पुर्वीपासून मराठीत असणारी इतर भाषेतील पुस्तके मराठी भाषेत अनुवादीत करण्याची परंपरा सध्या वेगाने विस्तारत आहे‌. याच मराठीच्या उत्तमोत्तम पुस्तकांचा परंपरेतील पुस्तके प्रसिद्ध करणारे एक महत्तवाचे प्रकाशन म्हणून आपण मधूश्री प्रकाशनाकडे   बघू शकतो‌.मुळचे नाशिक जिल्ह्यातील तालूक्याचे गाव देखील  नसणाऱ्या घोटीतून सुरवात केलेले आणि आता पुण्यात स्थिरावलेल्या  या प्रकाशनाकडून अच्युत गोडबोले यांची अनेक पुस्तके प्रसिद्ध करण्यात आली आहेत‌ हे आपणास माहिती असेलच‌.या पुस्तकांशिवाय मधूश्री प्रकाशनांकडून विविध देशांच्या गुप्तचर संस्थांची माहिती देणारी पुस्तके प्रसिद्ध करण्यात आलेली आहेत.त्यापैकी रॉ, एफबीआय, सीआयए, केजीबी या संस्थांवरील प्रत्येकी एक तर मोसादवरची दोन पुस्तके प्रमुख म्हणता येतील. मोसादवरील दोन पुस्तके  १६० आणि ३७६पानांची आहेत.त्यातील १६०पानांचे पु...

आपल्याकडे संतपरंपरेची मोठी परंपरा आहे. या संतांनी जीवनाविषयीच्या अनेक समस्यांवर मोठा उपदेश केला आहे. मात्र आपल्या दुर्देवाने या संताच्या शिकवणीच्याऐवजी त्यांनी केलेल्या चमत्काराचीच चर्चा जास्त होताना दिसते. जसे संत ज्ञानेश्वरांनी रेड्याचा मुखातून गीता म्हणवली, भिंत चालवली.किंवा संत तूकाराम यांची कागदावर लिहलेली गाथा तीन दिवस पाण्यात राहुनसुद्धा तीन दिवसांनी जशीच्या तसी बाहेर आली‌.वगैरै. सध्याचा अत्यंत ताणतणावाच्या काळात या संताच्या उपदेशाचे महत्त्व अजूनच मोठ्या प्रमाणात वाढलेले आहे.संताच्या या  सध्याचा काळातील  शिकवणीचे महत्त्व आपणास समजते ,दैनिक लोकसत्ताच्या प्रकाशनविभागाकडून करण्यात आलेल्या 'तूका राम दास' या पुस्तकातून. संत तूकाराम यांच्या नावातील राम आणि संत रामदास यांच्या नावातील राम एकत्रच घेतलेल्या या पुस्तकातून आपणास या संताच्या शिकवणीचे सध्याचा काळातील महत्त्व समजून येते‌. सन २०१६साली दैनिक लोकसत्तात संत तूकाराम आणि संत रामदास यांच्या विषयी साप्ताहिक लेखमाला प्रसिद्ध झाली होती.याच लेखमालिकेचे हे पुस्तक. जे मी नुकतेच नाशिकमधील सुप्रसिद्ध वाचनालय सार्वजनिक वा...

गणित ! अनेकांचा नावडता विषय.नको ते आकडे, नको ती समिकरणे.असाच आपल्यापैकी काहीचा आग्रह असण्याची शक्यता अधिक आहे.दहावीच्या शालांत परिक्षेत देखील ज्या विषयात मुल मुली सर्वात जास्त नापास होतात असा इंग्रजीनंतरचा विषय म्हणजे गणित होय. तर असा गणित विषय सुद्वा रंजक आहे. गणितात मनुष्याला खिळवून ठेवण्याची ताकद आहे असे सांगितले अनेकांना ते खोटे वाटण्याची शक्यता अधिक.गणित सोपे  प्रत्येक पायरी सविस्तर सांगून समजवता येईल,मात्र गणित रंजक करता येणार नाही असेच अनेकाचे म्हणणे असेल.मात्र गणित रंजक ,खिळवून ठेवण्याची किमया केली आहे‌.अच्युत गोडबोल आणि डॉ.विद्यागौरी प्रयाग यांनी लिहलेल्या नंबर्स या या पुस्तकाने. मधूश्री प्रकाशनाच्या सव्वा तीनशे पानाच्या पुस्तकात १२प्रकरणाद्वारे आपणास गणितातील रंजकता समजते‌.नाशिकमधील महत्तवाचे वाचनालय असलेल्या सावाना अर्थात सार्वजनिक वाचनालय नाशिक याच्या पुस्तक संग्राहलयातून हे पुस्तक मी नुकतेच वाचले.  या पुस्तकाच्या १२प्रकरणापैकी पहिल्या प्रकरणात आपणास संख्या कस्या निर्माण झाल्या?याविषयी २८पानामधून माहिती मिळते तर २८पानाच्या दुसऱ्या प्रकरणातून...

गुप्तहेर आणि गुप्तहेरांचे विश्व हा आपल्यापैकी अनेकांचा आवडीचा विषय‌.याचे नाव ऐकले तरी भुवया उंचवणारा विषय‌.आपल्या मराठीत याविषयी थोडेसे कमीच बोलले गेले आहे‌.रा.ना वडप यांनी आपल्या कथांमधून पुढे आणत या विषयाला न्याय देण्याचा प्रयत्न केला.मात्र वडपांखेरीज अन्य साहित्यीकांनी या विषयापासून दुरच राहणे पसंत केले.गेल्या काही दिवसात मराठीत गुप्तचर संस्थेच्या बाबत मोठ्या प्रमाणात लिहले गेले असले तरी आजदेखील गुप्तहेरांच्या कथेबाबत मराठी भाषिकांना अन्य भाषा प्रामुख्याने इंग्रजीवरच अवलूंबन रहावे लागते‌. इंग्रजीमध्ये स्कॉटलंडचे रहिवासी असलेल्या सर आर्थर कॉनन डॉयल यांनी लिहलेल्या गुप्तहेरांचा कथा संपुर्ण जगात प्रसिद्ध आहेत. या कथांचा नायक शेरलॉक होम्स नावाची व्यक्तीरेखा आहे.या नायकाचा नावावरुन शेरलॉक होम्सच्या कथा या नावाने या प्रसिद्ध आहे‌. मराठीसह जगभरात अनेक भाषांमध्ये या कथांचा अनुवाद प्रसिद्ध झाला आहे.या अनुवादीत कथांच्या पुस्तकांपैकी एक असलेल्या  आणि गोयल प्रकाशनामार्फत प्रसिद्ध  करण्यात आलेले पुस्तक मी नुकतेच नाशिकमधील महत्त्वाचे वाचनालय असलेल्या सावाना अर्थात सार्वजनिक व...

केजीबी ....शीत युद्धाचा काळातील दोन महासत्तापैंकी एक असलेल्या  यू.एस.एस.अर  अर्थात युनाटेड सेव्हियत सोशालिस्ट ऑफ रिपब्लिक या देशाची  इस्राइलच्या मोसाद या गुप्तहेर संघटनासारखीच प्रसिद्ध असलेली गुप्तहेर संघटना यु.एस.एस.आर ची शकले होवून  स्वतंत्र्य१४ देश निर्माण झाल्यावर पुर्वी केलेल्या कृष्णकृत्यांमुळे प्रसिद्ध झालेली संघटना, केजीबी .या केजीबीची सविस्तर आणि खऱ्या माहितीच्या पुस्तकांचा  आपल्या मराठीत काहीसा अभावच .मात्र ही पोकळी भरुन निघते आपल्या मराठीत अनेक उत्तोमोत्तम पुस्तके प्रसिद्ध करणाऱ्या मधूश्री प्रकाशनातर्फे प्रसिद्ध करण्यात आलेले केजीबी  या पुस्तकामुळे .नाशिक जिल्ह्यात असणाऱ्या घोटी या छोटयासा गावात मुख्यालय असलेल्या मधूश्री प्रकाशनाकडून मराठी भाषेत अच्युत गोडबोले यांची अनेक पुस्तके तसेच विविध तांत्रीक विषयावरची अन्य लेखकाची पुस्तके, आणि सीआयए, मोसाद एफबीआय, रॉ या सारख्या गुप्तहेर संघटनांवर माहितीपुर्ण पुस्तके प्रसिद्ध करण्यात आली आहेत‌.त्यातील केजीबी वरचे पुस्तक मी नुकतेच नाशिकमधील सर्वात मोठे वाचनालय असलेल्या, सावाना अर्थात...

आपल्या मराठीला उत्तमोत्तम संदर्भग्रंथांची  मोठी दिर्घ परंपरा आहे‌.महाराष्ट्राच्या, भारताच्या जगाच्या इतिहास,सामाजिक जीवन,राजकीय जीवन यावर सविस्तर सखोलपणे माहिती देणारी कितीतरी ग्रंथ आपणास मराठीत आढळतात. त्याच प्रमाणे सुरवातीला एखाद्या दैनिकात,साप्ताहिकात प्रसिद्ध झालेल्या वृत्त लेख मालिकेचे कालांतराने पुस्तक प्रसिद्ध केल्याचा समृद्ध इतिहास देखील मराठी पुस्तक विश्वाला आहे‌.आपल्या मराठीत असी अनेक पुस्तके आहेत जी ही दोन्ही निकषे, संदर्भ ग्रंथ  म्हणून उत्तम मुल्य आणि प्रथमत: मालिका स्वरूपात प्रसिद्धी नंतर पुस्तक रुपाने प्रसिद्धी हे पुर्ण करतात.पुस्तकाची गुणवत्ता उत्तम आहे हे दाखवणाऱ्या या दोन्ही निकषांची पूर्तता करणाऱ्या पुस्तकांच्या मांदियाळीतील मुकुटमणी होईल असे पुस्तक म्हणजे राजहंस प्रकाशनातर्फे आणि ज्येष्ट विचारवंत ,लेखक प्राध्यापक डॉ सदानंद मोरे यांनी लिहलेले लोकमान्य ते महात्मा हे पुस्तक. मोठ्या आकाराच्या सव्वा साडे सहाशे पानाच्या या पुस्तकाच्या दोन भागापैकी पहिला भाग मी नुकताच नाशिकमधील महत्त्वाचे वाचनालय असलेल्या सार्वजनिक वाचानालय नाशिक अर्थात सावाना च्या ग्रं...